ΑΡΧΑΙΑ ΙΘΩΜΗ ΚΑΛΗΜΕΡΑ ΙΕΡΗ ΕΛΛΑΔΑ

ΤΙΡΑΝΑ, Αλβανία — Ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει θέσει τη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην κορυφή της ατζέντας, καθώς αξιωματούχοι από τα Δυτικά Βαλκάνια και ηγέτες της ΕΕ συγκεντρώνονται την Τρίτη για μια σύνοδο κορυφής που έχει σκοπό να αναζωογονήσει την όλη διαδικασία διεύρυνσης.

Η εκτελεστική επιτροπή της ΕΕ έχει επανειλημμένα υποσχεθεί στην Αλβανία, τη Βοσνία, το Κοσσυφοπέδιο, το Μαυροβούνιο, τη Βόρεια Μακεδονία και τη Σερβία ότι έχουν μέλλον εντός του μπλοκ. Αλλά η πρόοδος των έξι εθνών προς την κατεύθυνση της επίτευξης εκεί σταμάτησε τα τελευταία χρόνια.

Η ΕΕ δέχθηκε για τελευταία φορά νέο μέλος — την Κροατία, η οποία είναι επίσης μέρος των Βαλκανίων — το 2013. Πριν από αυτό, η Βουλγαρία και η Ρουμανία προσχώρησαν το 2007. Με την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου το 2021, η ΕΕ έχει πλέον 27 κράτη μέλη.

Αν και εξακολουθούν να υπάρχουν διαφωνίες μεταξύ τους για τον ρυθμό των ενταξιακών συνομιλιών και ορισμένα περίπλοκα διμερή ζητήματα, αξιωματούχοι της ΕΕ πιστεύουν ότι είναι πιο κρίσιμο από ποτέ να καταστήσουν σαφές ότι οι έξι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων ανήκουν στην ευρωπαϊκή οικογένεια, ώστε να μην στραφούν με απογοήτευση προς τη Ρωσία ή την Κίνα αντι αυτου.

“Η πολιτική διεύρυνσης είναι μεταξύ των τριών κορυφαίων προτεραιοτήτων των ηγετών της ΕΕ”, δήλωσε ο Επίτροπος Γειτονίας και Διεύρυνσης της ΕΕ Olivér Várhelyi κατά τη διάρκεια επίσκεψης στο Βελιγράδι, την πρωτεύουσα της Σερβίας, την περασμένη εβδομάδα. “Η μόνη πραγματική μακροπρόθεσμη λύση για ειρήνη, σταθερότητα και ευημερία είναι ένταξη στην ΕΕ».

Οι ηγέτες της ΕΕ συμφώνησαν τον Ιούνιο να καταστήσουν τη Μολδαβία και την Ουκρανία υποψήφιες για ένταξη και είπαν ότι η Γεωργία θα είναι επιλέξιμη για υποψηφιότητα μόλις η χώρα εκπληρώσει ορισμένους στόχους που όρισε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Ένα μήνα αργότερα, η ΕΕ ξεκίνησε ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Αλβανία και τη Βόρεια Μακεδονία μετά από χρόνια καθυστερήσεων. Η Βοσνία έκανε ένα μικρό βήμα πιο κοντά στην πορεία της για να ενταχθεί στο ισχυρό οικονομικό μπλοκ όταν η επιτροπή συμβούλεψε τα κράτη μέλη τον Οκτώβριο να της χορηγήσουν καθεστώς υποψηφιότητας παρά τη συνεχιζόμενη κριτική για τον τρόπο διοίκησης του έθνους.

Το Κοσσυφοπέδιο μόλις ξεκίνησε το πρώτο βήμα, με την υπογραφή Συμφωνίας Σταθεροποίησης και Σύνδεσης. Είπε ότι θα υποβάλει αίτηση για καθεστώς υποψηφίου αργότερα αυτόν τον μήνα.

Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ επέμεινε την περασμένη εβδομάδα ότι η υποστήριξη της Μολδαβίας, της Γεωργίας και της Βοσνίας ήταν κρίσιμη στο πλαίσιο του πολέμου. Ο Στόλτενμπεργκ σημείωσε ότι η Βοσνία, όπου η ρωσική παρέμβαση και οι εθνοτικές εντάσεις έχουν δημιουργήσει εδώ και καιρό πολιτική αστάθεια, είναι «σημαντική για τη σταθερότητα σε ολόκληρα τα Δυτικά Βαλκάνια».

Αλλά το πρόβλημα για τις χώρες που βρίσκονται σε αναμονή είναι ότι η ΕΕ δεν έχει θεωρήσει τις οικονομίες και τους πολιτικούς τους θεσμούς έτοιμους για ενσωμάτωση στην ενιαία αγορά ανοιχτού εμπορίου της ΕΕ και των δυτικών δημοκρατικών ιδεωδών.

“Κανένας δεν είναι κοντά στην ένταξη στην ΕΕ”, δήλωσε ο Luigi Scazzieri, ερευνητής στο Center for European Reform, μια δεξαμενή σκέψης με έδρα το Λονδίνο. “Πρέπει όλοι να ξεπεράσουν σημαντικά εμπόδια για να ανταποκριθούν στα κριτήρια της Κοπεγχάγης, τα οποία καθορίζουν τα πρότυπα της ΕΕ για ισχυρή δημοκρατικούς θεσμούς, μια λειτουργική οικονομία της αγοράς και την ικανότητα ανάληψης των υποχρεώσεων της ιδιότητας μέλους».

Οι συζητήσεις στη συνάντηση της Τρίτης στην πρωτεύουσα της Αλβανίας, Τίρανα, αναμένεται επίσης να επικεντρωθούν στις αρνητικές επιπτώσεις για την ενεργειακή και επισιτιστική ασφάλεια από τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ανακοίνωσε ήδη οικονομική στήριξη για να βοηθήσει τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων να αντιμετωπίσουν τις ελλείψεις και τις υψηλότερες τιμές.

«Δημιουργήσαμε ένα πακέτο ενεργειακής υποστήριξης που θα πρέπει όλοι μαζί να κινητοποιήσει τουλάχιστον 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ για την περιοχή», είπε ο Várhelyi.

Μια σφοδρή διαμάχη μεταξύ της Σερβίας και του Κοσσυφοπεδίου, μιας πρώην σερβικής επαρχίας που κήρυξε την ανεξαρτησία της το 2008, παραμένει μεγάλη ανησυχία για τις δυτικές δυνάμεις ενόψει της συνόδου κορυφής. Ο πρόεδρος της Σερβίας Αλεξάνταρ Βούτσιτς απείλησε να μποϊκοτάρει τη συγκέντρωση για να διαμαρτυρηθεί για τον πρόσφατο πολιτικό διορισμό από τον πρωθυπουργό του Κοσσυφοπεδίου Αλμπίν Κούρτι.

Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού του στο Βελιγράδι, ο Várhelyi κατέστησε σαφές στον Βούτσιτς ότι θα πρέπει να ευθυγραμμίσει τις εξωτερικές πολιτικές της Σερβίας με αυτές της ΕΕ, εάν η χώρα ελπίζει να ενταχθεί στο μπλοκ κάποια στιγμή. Ο Βούτσιτς ισχυρίζεται ότι θέλει να πάρει τη Σερβία στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά έχει καλλιεργήσει δεσμούς με τη Ρωσία.

Αν και οι εκπρόσωποι της Σερβίας ψήφισαν υπέρ διαφορετικών ψηφισμάτων του ΟΗΕ που καταδικάζουν τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, ο Βούτσιτς αρνήθηκε να καταδικάσει ρητά τη Μόσχα. Η χώρα του δεν έχει ενταχθεί στις δυτικές κυρώσεις κατά της Ρωσίας λόγω του πολέμου.

“Περαιτέρω πρόοδος όσον αφορά το κράτος δικαίου είναι ουσιαστική, αλλά δεν πρόκειται να είναι αρκετή”, είπε ο Várhelyi. “Η ευθυγράμμιση με την εξωτερική πολιτική της ΕΕ παίζει επίσης πολύ ισχυρότερο ρόλο από πριν. Επειδή και η Ευρώπη δέχεται επίθεση.”

Είπε ότι η συνάντηση των ηγετών στα Τίρανα σχεδιάζει επίσης να συζητήσει μια πρόσφατη αύξηση των μεταναστών και των αιτούντων άσυλο που μετακινούνται χωρίς άδειες εισόδου στα Δυτικά Βαλκάνια, οι περισσότεροι ελπίζοντας να φτάσουν τελικά στην ΕΕ.

Μετά την αποδοχή της Κροατίας από την ΕΕ το 2013, η διαδικασία διεύρυνσης επιβραδύνθηκε καθώς αυξήθηκαν οι ευσκεπτικιστικές φωνές σε ιδρυτικά κράτη μέλη όπως η Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία και η Ολλανδία. Η κρίση χρέους της ευρωζώνης πριν από 10 χρόνια, η μαζική μετανάστευση στην Ευρώπη το 2015 και το δημοψήφισμα του Ηνωμένου Βασιλείου για το Brexit το 2016 συνέβαλαν επίσης στην πολιτική δυσφορία με την περαιτέρω επέκταση του μπλοκ.

Ο Petrequin ανέφερε από τις Βρυξέλλες.

https://abcnews.go.com/International/wireStory/enlargement-back-eus-agenda-western-balkans-summit-94469599