PD Dr.-Ing. Georg Chaziteodorou Bleibergweg 114 D-40885 RatingenTel.+Fax: 0049 2102 32513 E-Mail: chaziteo@t-online.de
24.08.2019
Γ. Θ. Χατζηθεοδωρου
Οι Υδρογονανθρακες είναι εκεινες οι χημικες ενωσεις οι οποιες αποτελουνται από ανθρακα και υδρογονον και δεν ανηκουν σε μια και μονο ομολογο σειρα, αλλα, αναλογα με την αριθμητικη σχεση των ατομων του ανθρακος προς τα ατομα υδρογονου υποδιαιρουνται σε περισσοτερες τετοιες, κάθε μια των οποιων διαφερει από την άλλη κατά αρτιον αριθμον ατομων υδρογονου.
Για την προελευση τους υπαρχει η οργανικη και η ανοργανος εκδοχη.
Κατά την πρωτη η οργανικη υλη «Κηρογινη» εξελισεται υπο την επιδραση της πιεσης του γηινου φλοιου και της εντος αυτου επικρατουσης θερμοκρασιας σε Υδρογονανθρακες υγρας ικανης για διελευση μεσα από τους πορους του αποθεματικου πετρωματος.
Από τις τρεις γνωστες μορφες «Κηρογινης» η πιο καταλληλη για την ως ανω διαδικασια είναι αυτή με την ελαχιστη περιεκτικοτητα σε υδρογονο.
Το υδρογονο ως το κυριο δομικο υλικο των αστροφυσικων υποδομων του συμπαντος Κοσμου, εχει έναν συντελεστην διαστολης ο οποιος υπο σταθερη πιεση είναι ανεξαρτητος της θερμοκρασιας και ισος με 1/273 = 0,003660 βαθμους Κελσιου στην πλην 1.
Πανω από την κρισιμη θερμοκρασιας του (-240 βαθμους Κελσιου), το υδρογονο βρισκεται παντοτε σε αερια κατασταση υπο οσοδηποτε μεγαλη πιεση.
Αυτό μπορει να υγροποιηθει στην κρισιμη πιεση του (13 αt) και στην κρισιμη πυκνοτητα του (0,03 gr/cm εις την 3).
Κατά την ανοργανη εκδοχη τυχαια προ’ι’οντα και χημικες αντιδρασεις στον εξωτερικο πυρηνα του πλανητη μας δημιουργουν υγραν υλην η οποια λογω της φυγοκεντρου δυναμεως στον γηινο μανδυα πιεζεται και εκει ως ιξωδης και πολύ ζεστη μαζα συγοανακατωνεται και υπο μορφη υδατος-Juvenles και υδρογονανθρακων κινηται ανοδικα και αποθηκευεται σε αποθεματικα πορωδες πετρωματα του σταθερου γηινου φλοιου.
Εάν η εκδοχη αυτή επαληθευθει αλλαζουν τα παντα στο ότι αφορα τις περιοχες εντοπισμου, στις μεθοδους ερευνας και στην στρατηγικη εκμεταλλευσης αυτων.
Κατά την εκδοχη αυτή ο εσωτερικος γηινος πυρηνας εχει θερμοκρασια 6.000 βαθμων Κελσιου και σε αναλογια με την κατασταση της υλης στις περιοχες Λιθοσφαιρα-Υδροσφαιρα-Ατμοσφαιρα, αποτελειται αυτος από πλασμα που βρισκεται σε μεταλλικη κατασταση!
Εδώ λογω της ακραιας μεγαλης πιεσης εγκαταλειπουν τα Ηλεκτρονια των ατομικων αεριων πυρηνων και μετατρεπονται σε Νεοτρονια.
Αυτά σε συγριση με τα ατομα αεριων κατεχουν λιγωτερο χωρο από τα ατομα αεριων και εχουν μεγαλυτερη πυκνοτητα με υψηλο ειδικο βαρος και υποκεινται στην Β-Διασπαση, στην διασπαση σε Πρωτονια και Νεοτρονια τα οποια με την σειρα τους σχηματιζουν το αεριο υδρογονο, δηλαδη το στοιχειο της υλης που επαιξε και παιζει ακομη καθωριστικο ρολο στον συμπαντα Κοσμο για την δημιουργια αστρων, πλανητων και γαλαξιων.
Το διαστημικο πλοιο Κασσινι που απεσταλει τον Οκτωβριο του 1997 και εφθασε τελη του 2004 στον Κρονο, στον οποιο περιφερεται και απωθησε με επιτυχια τον Ιανουαριο του 2005 έναν δορυφορο (Χουιγκες) που προσγειωθηκε επισης επιτυχως στο φεγγαρι του πληνητη Κρονου, Τιτανα και εβγαλε φωτογραφιες, δειχνουν ότι η επιφανεια του Τιτανα αποτελειται από πετρωματα και σε υγρα κατασταση ευρισκομενους υδρογονανθρακες γεγονος που ισχυροποιουν την δευτερη εκδοχη γεννησης αυτων.
Ο Γαλαξιας μας περιβαλλεται από την Κορωνα, δηλαδη από μια σφαιρα, αποτελουμενη από αραιο και πανω από ένα εκατομμυριο βαθμους Κελσιου θερμου υδρογονου και διαμετρου πολλων εκατονταδων χιλιαδων ετων φωτος.
Από την Κορωνα και δη από το μεγαλο και μικρο νεφος Μαγκελλαν απορροφα ο Γαλαξιας μας μεγαλες ποσοτητες υδρογονου.
Μεσα στην σφαιρα αυτή και προτου αρχισουν οι διαστασεις με τις υποδομες του Γαλαξια μας, βρισκεται στις εψωτερικες περιοχες το Χαλο, στο οποιο κινουνται τεραστιες συγκεντρωσεις νεφων υδρογονου με υψηλες ταχυτητες προς τις κεντρικες περιοχες του Γαλαξια μας.
Στην περιοχη του Χαλο του Γαλαξια μας, βρισκονται συγκεντρωμενα 10.000 εως 10 εκατομμυρια αστρα που σχηματιζουν πυκνες σφαιρες υλης διαμετρου περιπου 150 ετων φωτος.
Οι υδρογονανθρακες στον πλανητη Γη αποθηκευονται σε πορωδη πετρωματα του υποβαθρου, θαλασσιου και μη.
Ένα πορωδες πετρωμα είναι ένα σταθερο σωμα που εχει την ικανοτητα να αποθηκευσει στους πορους του υδρογονανθρακες και να επιτρεπει (Permeabity = Διαπερατικοτητα) μεταξυ των πορων την ροη αυτων προς τις γεωτρησεις παραγωγης.
Ως «Αποθεματα» χαρακτηριζονται οι ποσοτητες Υδρογονανθρακων που μπορει να εξορυχθουν από ένα κοιτασμα με την γνωστη και δοκιμασμενη τεχνολογια.
Τα Αποθεματα αυτα υποδιαιρουνται βασει των κανονισμων και ορισμων του SPE (Society of Petroleum Emgineers) των ΗΠΑ, σε
-
Βεβαια
-
Πιθανα
-
Δυνατα και
-
Κερδοσκοπικα
Ως βεβαια Αποθεματα χαρακτηριζονται οι ποσοτητες που μπορουν να αντληθουν με τις ηδη υπαρχουσες γεωτρησεις παραγωγης και εγκαταστασεις εμπλοτισμου και μεταφορας των υδρογονανθρακων.
Τα βεβαια αλλα μη εξελιχθεντα αποθεματα περιεχουν ποσοτητες υδρογονανθρακων στο αποθεματικο πετρωμα πλησιον ηδη εξελιχθεντων περιοχων του κοιτασματος που διεπιστωθηκαν εκ των υστερων με μετρησεις στις γεωτρησεις και σε γεωλογικες μελετες, ως επεκταση του ηδη γνωστου κοιτασματος και συμπληρωματικες ποσοτητες που γινονται εκμεταλλευσημες με την βελτιωση της τεχνολογιας εκμεταλλευσης.
Πιθανα Αποθεματα είναι μη βεβαια κοιτασματα ανωθεν ‘η κατωθεν της γνωστης περιοχης με βεβαια Αποθεματα, ποσοτητες υδρογονανθρακων σε ατυπες επεκτασεις των ηδη σε παραγωγικη διαδικασια ευρισκομενων βεβαιων Αποθεματων, εκμεταλλευσημες ποσοτητες υδρογονανθρακων σε ενδιαμεσες γεωτρησεις οι οποιες λογω οικονομικοτητας δεν ειχαν από την αρχην σχεδιασθει για εκμεταλλευση και εκμεταλλευσημες ποσοτητες μονο με μεθοδους τριτογεννους εκμεταλλευσης (θερμικες και χημικες).
Ως Δυνατα Αποθεματα χαρακτηριζονται οι δυνατες υπαρκτες ποσοτητες υδρογονανθρακων που προεκυψαν βασει συμπληρωματικων ερευνων εντοπισμου σε γειτονικες περιοχες των βεβαιων Αποθεματων ενός κοιτασματος, οι ποσοτητες που στην χρονικη περιοδο εξορυξης δεν θεωρουνταν οικονομικα εκμεταλλευσημες, οι ποσοτητες που παραμενει αβεβαια η εκμεταλλευση τους λογω της ανεπαρκειας της καταλληλης τεχνολογιας, οι ποσοτητες σε περιοχες του εντοπισθεντος κοιτασματος με γεωλογικες ανωμαλιες και οι ποσοτητες οι οποιες με την υπαρχουσα τεχνολογια δεν είναι βεβαια εκμεταλλευσημες.
Τα Κερδοσκοπικα Αποθεματα κατά τον σχεδιασμο της
εκμεταλλευσης του εντοπισθεντος κοιτασματος χαρακτηρισθηκαν πρωτα ως βεβαια αποθεματα.
Για την τελικη όμως ποσοτοποιηση αυτων λαμβανονται υπ’ οψη ολες οι γεωλογικες και γεωφυσικες πληροφοριες που προεκυψαν από τις ερευνητικες εργασιες της ευρυτερης γυρω περιοχης.
Είναι τα τοσο διατυμπανιζομενα από το Geological Survey των ΗΠΑ τεραστια κοιτασματα υδρογονανθρακων στο υποβαθρο της ανατολικης Μεσογειου θαλασσης, βεβαια, πιθανα, δυνατα ‘η κερδοσκοπικα;
Υπαρχουν τελικα αποθεματα Υδρογονανθρακων στο Αρχιπελαγος του Αιγαιου περαν των γνωστων του βορειου Αιγαιου και γενικα στην υπολοιπη θαλασσα της Μεσης-Γης και ποσο μεγαλα είναι αυτα; Ουδεις από τους ετσι ονομασθεντες ειδικους, Ελληνας και ξενους, μπορει να απαντησει με βεβαιοτητα στην ερωτηση αυτή!
Ολοι με ένα «μαγικο ραβδι»
και χωρις τα αποτελεσματα των τεστ των ερευνητικων γεωτρησεων υπολογιζουν τις ποσοτητες!
Γεγονος είναι, ότι τα μεγαλα κοιτασματα Υδρογονανθρακων της εγγυς- και μεσης Ανατολης εντος των νεων οροσειρων ‘η εντος των παρυφων αυτων (του Ιραν, βορειου Ιρακ, της Μουσουλης και του Κιρκουκ) και επι της παλαιας ηπειρωτικης λιθοσφαιρικης πλακας και της αφρικανικης υφαλοκρηπιδας (της Σαουδικης Αραβιας, του Κουβε’ι’τ, της Αλγεριας, της Λυβυης και της Νιγηριας), οφειλονται στην Τηθυα θαλασσα επι της οποιας κατά την διαρκεια της Μεσοζω’ι’κης γεωλογικης περιοδου και της τριτογενους γεωλογικης εποχης (245 – 40 εκατομμυρια χρονια) σχηματισθηκαν ανοικτες λεκανες και λιμνες με στασιμα νερα.
Σε αυτές συγκεντρωθηκαν, κατά την θεωρια της βιολογικης γεννησης των Υδρογονανθρακων, υπολειμματα του ζω’ι’κου και φυτικου κοσμου της τοτε γεωλογικης εποχης και λογω ελλειψεως οξυγονου αντι οξειδωσης ελαβε χωρα η δημιουργια των κοιτασματων αυτων.
Η ανασκοπιση των γεωλογικων δεδομενων γυρω από την ανατολικη Μεση-Γη και το γεγονος ότι οι περιοχες της Μεσης-Γης ηταν καθ΄ολη την Μεσοζω’ι’κη και Τριτογενη γεωλογικη εποχη σκεπασμενες από την Τηθυα θαλασσα, οδηγουν σε δυο αντιφασκοντα συμπερασματα.
Την φωτογραφία την δανείστηκα από τον Ασυμπίεστος
Πρωτο υποθετικο Συμπερασμα.
Μεταξυ της ευρασιατικης και της αφρικανικης λιθοσφαιρικης πλακας υπαρχουν στην Μεσογειο θαλασσα επιπλεον δυο μικρες και γρηγορα κινουμενες λιθοσφαιρικες πλακες.
Η μια απ’ αυτές περιλαμβανει το Αρχιπελαγος του Αιγαιου, μερος της Μικρας Ασιας, την Κρητη και μερος της ελληνικης Χεσονησου.
Η δευτερη απ’ αυτές περιλαμβανει το μεγαλυτερο μερος της Μικρας Ασιας και την Κυπρο.
Το βορειο οριο της πρωτης μικρης λιθοσφαιρικης πλακας αρχιζει από την θαλασσα του Μαρμαρα, διερχεται από το βορειο Αιγαιο, συναντα την ελληνικη Χερσονησο βορεια της Ευβοιας και αποτελει προεκταση του μεγαλου βορειου Μικρασιατικου ρηγματος.
Το Αρχιπελαγος του Αιγαιου δημιουργηθηκε από τις καταρρευσεις που συνοδευαν τις διατασεις (οι νεοτεκτονικες κινησεις εκδηλωνονται σαν εναλλαγες τασεων, συμπιεσης και διατασης) της Πλειοκαινου γεωλογικης περιοδου.
Το νοτιο οριο της πρωτης μικρης λιθοσφαιρικης πλακας ακολουθει την ελληνικη ταφρο, βαθους εως 5.000 μετρα, η οποια από την Ζακυνθο συνεχιζεται νοτια της Κρητης και καμπτεται περαιτερω διερχομενη νοτια της Ροδου.
Κατά μηκος της ταφρου αυτης και κατω από την πρωτη μικρη λιθοσφαιρικη πλακα υποτιθεται ότι καταδυεται το βερειο μερος της αφρικανικης λιθοσφαιρικης πλακας, το οποιο καταλαμβανεται από την ανατολικη Μεσογειο θαλασσα.
Δια του υποβαθρου της ανατολικης Μεσογειου θαλασσης διερχονται στρωματα πετρωματων με χαρακτηριστικα της αφρικανικης λιθοσφαιρικης πλακας.
Από την ζωνη της «Μπιτλις» στην ανατολικη Ανατολια εως το τελος της οροσειρας Ζαγγρος κατά μηκος της κοιλαδας του Ευρατη ποταμου και περαιτερω κατά μηκος της νοτιοανατολικης οχθης του Περσικου Κολπου, συνορευει το αραβικο τεμαχιο της αφρικανικης λιθοσφαιρικης πλακας με την λωριδα των πτυχωσεων της Τηθυας θαλασσας.
Ο υποθετικος συνδετικος κρικος μεταξυ του Μαροκανικου-Τυνησιακου και του Ανατολιας-Περσικου τεμαχιου υπολογιζεται στο υποβαθρο του Ιονιου πελαγους και της ανατολικης Μεσογειου.
Οι πιθανες περιοχες του συνδετικου αυτου κρικου είναι το υποβαθρο των εξωτερικων παρυφων του προς Νοτον κυρτου ανατολικομεσογειακου τοξου, Προς το τελος του τοξου
αυτου βρισκεται η νησος Κυπρος με τοσο πολύ νεα τεκτονικα δεδομενα που επιδρουν ακομη στην μορφολογια της.
Στα βορεια της Μεγαλονησου επικρατησαν τα χαρακτηριστικα της Αλπικης Ορογενεσης ενώ στις νοτιες θαλασσιες περιοχες της οι μεγαλες διαρηξεις με απωθηση παλαιοτερων επι νεωτερων στρωματων πετρωματων.
Προ των νοτιοδυτικων ακτων της Κυπρου στο μεσο ενός επεκτεταμενου ομοιομορφου πεδιου με θαλασσια βαθη μεταξυ 2.000 και 2.200 μετρων προεξεχουν ωοειδη υψωματα.
Τελειως ασυνηθη είναι τα βαθεα φρεατα με βυθισματα εως 2.825 μετρα.
Γενικα το τοξοειδες σχημα της ανατολικομεσογειακης ραχης και οι γυρω περιοχες αυτου ως οι νοτιες παρυφες των Ελληνιδων, η λεκανη «Messina abysial plain», ο κωνος του Νειλου ποταμου και η λεκανη «Herodotus abysial plain» παρουσιαζουν χαρακτριστικα των πετρελαιοφορων περιοχων.
Τα γεωτεκτονικα ρηγματα όμως στην περιοχη μπορουν να περιορισουν ποσοτικως την υπαρξη οικονομικως εκμεταλλευσημων αποθεματων Υδρογονανθρακων.
Χωρις ερευνητικες γεωτρησεις και καταλληλα προγραμματισμενα Τεστ με διαφορου μεγεθους βαλβιδες (βανες) για υπολογισμο της ποσοτητας υπαρξης Υδρογονανθρακων σε ένα κοιτασμα, με μια μακροχρονια προγνωση ετησιας παραγωγης και με τις αναγκαιες δαπανες εξελιξης του κοιτασματος και διατηρισης της παραγωγης, δηλαδη χωρις αποδεικτικα στοιχεια της οικονομικοτητας, δεν λαμβανεται καμια αποφαση.
Με αλλα λογια!
Μπορει να εντοπισθει ένα κοιτασμα Υδρογανανθρακων με τις γεωφυσικες ερευνες και τα Τεστ των ερευνητικων γεωτρησεων, η εκμεταλλευση αυτου όμως μπορει να είναι τεχνικως αδυνατη ‘η και οικονομικως ασυμφορη.
Δευτερο υποθετικο Συμπερασμα.
Επειδη οι ως ανω περιοχες καθ’ ολην την Μεσοζω’ι’κη και Τριτογενη γεωλογικη εποχη ηταν σκεπασμενες από την Τηθυα θαλασσα, μπορει να μην υπαρχουν κοιτασματα Υδρογονανθρακων Μεσοζω’ι’κης γεωλογικης εποχης (Τριαδικο, Ιουρασικο και Κρητιδικο) με βιομηχανικο ενδιαφερον, χωρις όμως να αποκλειεται η ιζηματογενηση Μεσωζω’ι’κης εποχης στην δυτικη Ελλαδα και στο Ιονιο Πελαγος κατω από τους τριαδικους Εβαποριτες.
Παραχωρησεις οικοπεδων για ερευνητικες εργασιες και εκμεταλλευσης εντοπισθεντων κοιτασματων Υρογονανθρακων.
Στην ουσια υπαρχουν μονο δυο κυριες μορφες συμφωνιων:
-
Συμφωνια παραχωρησης οικοπεδου για ερευνητικες και εργασιες παραγωγης (Concession Agreement) και
-
Συμφωνια για παραχωριση και εκμεταλλευση οικοπεδου (EPSA = Exploration and Production-Sharing Agreement).
Αφήστε μια απάντηση